Het is de grootste angst van bijna iedere Nederlander: woningbrand. Wakker worden in een huis vol rook, moeten vluchten voor je leven met achterlating van al je dierbare spullen. Uit onderzoek blijkt dat het gros van de woningbranden met relatief eenvoudige maatregelen voorkomen had kunnen worden. “Met een rookmelder van een paar euro was ik waarschijnlijk op tijd geweest. ”
Het overgrote deel van de Nederlanders denkt - ten onrechte - dat brand hen niet overkomt. Ook onderschatten ze het gevaar van brand. In Nederland breken er jaarlijks gemiddeld zo’n 7.000 woningbranden uit. Hierbij vallen gemiddeld 40 dodelijke slachtoffers en 700 ernstig gewonden. Veel mensenleed en schade kunnen worden voorkomen. Als mensen beter bewust zijn van de risico’s, kunnen ze brandgevaarlijke situaties voorkomen.
Rennen voor mijn leven
Annette Zeilstra kan zich haar woningbrand nog herinneren als de dag van gisteren. Vooral de snelheid waarmee de brand om zich heen sloeg, verraste haar. “Ik werd wakker en rook een enorme brandlucht. Ik liep naar de woonkamer en zag dat de bank in de brand stond.” Wat in eerste instantie nog een beheersbare situatie leek, veranderde in een mum van tijd in een oncontroleerbare vuurzee. “Ik overwoog om met water in de weer te gaan, maar kwam er al snel achter dat is moest rennen voor mijn leven.” Zeilstra, haar man en haar drie jaar oude dochtertje wisten veilig te ontkomen. Buiten keken ze toe hoe hun woning voor een groot deel uitbrandde.
Uit recent onderzoek blijkt dat bewoners bij een woningbrand tegenwoordig slechts drie minuten de tijd hebben om zichzelf in veiligheid te brengen. Daarna zorgen rook en giftige gassen voor een dodelijke situatie. De pijnlijke conclusie van het onderzoek is dat de brandweer nog zo snel ter plaatse kan zijn, maar dat de brand altijd sneller is.
Dierbare herinneringen
De impact van brand in de eigen woning is enorm. Zeilstra somt op. “Je hebt uiteraard de kosten om de woning te herstellen en alle rompslomp met de verzekering. In ons geval was de woning voor langere tijd onbewoonbaar, waardoor we genoodzaakt waren om bij vrienden in een tuinhuisje te bivakkeren. Pas later besef je dat je alles kwijt bent: je huis, je kleren, foto’s en andere dierbare herinneringen. Ik voelde me de eerste maanden na de brand ook niet veilig. Regelmatig had ik het gevoel dat ik een brandlucht rook. Overigens was er ook het besef dat heel veel erger had kunnen aflopen en dat we, hoe gek dat ook klink, geluk hebben gehad.”
De belangrijkste oorzaken van woningbranden zijn te wijten aan menselijk handelen: verkeerd gebruik van elektrische apparatuur, kaarsen of brand tijdens het koken. Bij Annette Zeilstra ging het om een sigaret. “Ik was er heilig van overtuigd dat ik die sigaret had uitgemaakt. Uit onderzoek van de brandweer bleek echter dat de sigaret niet gedoofd was.”
Preventie is eenvoudig
Volgens de brandweer zijn de meeste branden in huis eenvoudig te voorkomen of eerder te signaleren waardoor de gevolgen voor de bewoners veel minder groot zijn. Door preventieve maatregelen te nemen zoals het ophangen van rookmelders en de aanschaf van een brandblusser en een blusdeken. De brandweer adviseert ook om vooraf na te denken over een vluchtroute.
Bij brand vallen de meeste doden en gewonden niet door vuur, maar door rookvergiftiging. Veel branden ontstaan terwijl de bewoners slapen. Doordat rook veel giftige gassen bevat, raken de bewoners snel in een diepe bewusteloosheid. Een goedwerkende rookmelder is dan ook letterlijk van levensbelang. Wanneer alle woningen een rookmelder zouden hebben, zou dit een halvering van het aantal gewonden en doden als gevolg van een woningbrand betekenen, zo blijkt uit onderzoek.. Dankzij een rookmelder kunnen de aanwezigen de woning tijdig verlaten en de brandweer waarschuwen.
Ellende voorkomen
Bewoners kunnen een beginnende woningbrand vaak zelf blussen. Brandblussers en branddekens zijn hier uitermate geschikt voor. Een blusdeken is een deken van moeilijk brandbaar materiaal. Het is een handig blusmiddel als iemands kleren in brand staan en bij vlam in de pan, brand in een televisietoestel of bijvoorbeeld een brandende prullenbak. Een brandblusser biedt uitkomst als een brand al wat verder ontwikkeld is. De brandweer adviseert bewoners echter men klem om alleen een bluspoging te ondernemen als er nog een mogelijkheid is om zonder moeite en gevaar weg te kunnen komen. “Stop dus op tijd met uw bluspoging. Belangrijker is om uzelf en uw huisgenoten in veiligheid te brengen”, waarschuwt de website van de brandweer.
Op uzelf aangewezen
Als zelf blussen geen optie meer is, adviseert de brandweer om de woning zo snel mogelijk te verlaten. Volgens de normtijd moet de brandweer binnen acht minuten na een brandmelding ter plaatse zijn. Tot dat moment zijn bewoners op zichzelf aangewezen. Het is daarom belangrijk om vooraf een vluchtplan te hebben. Door een vluchtplan te bedenken, en deze uitgestippelde route te oefenen, kunnen bewoners in het geval van brand blindelings de weg naar buiten vinden.
Een vluchtvriendelijke deur zorgt ervoor dat een slachtoffer bij brand of bij een andere panieksituatie sneller kan vluchten. De deur is bestand tegen inbraken, maar is zonder sleutel van binnenuit te openen, terwijl de deur wel op slot zit. In veel gevallen is de voordeur daarvoor het meest geschikt, soms kan een andere deur meer voor de hand liggen.
PKVW combineert maatregelen
Bewoners die er zeker van willen zijn dat hun woning voorzien is van goede preventieve maatregelen kunnen het Politiekeurmerk Veilig Wonen (PKVW) gebruiken. Hoewel het keurmerk zich richt op inbraakbeveiliging, moet er ook een of meerdere rookmelders aanwezig zijn om het keurmerk te kunnen krijgen. In de informatiebrochures van het keurwerk wordt zowel op inbraak als brandveiligheid gewezen. Annette Zeilstra werd na haar woningbrand op dit keurmerk gewezen. “Omdat ik me niet prettig meer voelde in mijn eigen huis, heb ik me laten adviseren door een beveiligingsadviseur. Hij wees me op het Politiekeurmerk Veilig Wonen. Dit is een keurmerk waarmee je ervoor kan zorgen dat je woning is beveiligd tegen inbraak en brand. Als je de juiste maatregelen treft, kan je woning het keurmerk behalen. Naast inbraakbeveiliging en brand, stelt het PKVW ook eisen ter voorkoming van woningovervallen, overlast en verloedering.”
“Het keurmerk geeft me een veilig gevoel. Ik weet helaas uit ervaring dat een ongeluk in een klein hoekje zit. En ik besef me dat wij enorm geluk hebben gehad dat ik wakker werd. Een moment van onoplettendheid kan een enorme impact hebben. Als je er dan later achter komt dat je met een paar eenvoudige maatregelen al die ellende had kunnen voorkomen, kan je je wel voor je kop slaan. De adviseur gaf aan dat ik met een rookmelder van een paar euro waarschijnlijk op tijd was geweest om de beginnende brand zelf te blussen. Ik ben blij dat ik de maatregelen nu wel heb getroffen. Te laat weliswaar. Maar beter laat dan nooit.”
*De naam Annette Zeilstra is om privacy redenen gefingeerd.
Politiekeurmerk Veilig Wonen
Het Politiekeurmerk Veilig Wonen (PKVW) is een veiligheidsinstrument dat bijdraagt aan de sociale veiligheid in en rond woningen, wooncomplexen en buurten en wijken. Het PKVW werkt preventief tegen inbraak, overlast, vandalisme en brand. Om voor het keurmerk in aanmerking te komen, moeten bewoners een aantal preventieve maatregelen nemen. Deze maatregelen zorgen er samen voor dat bewoners aanzienlijk veiliger wonen (de kans op een geslaagde inbraak kan met wel 90 procent afnemen). Voor veel verzekeringsmaatschappijen reden om bewoners van een PKVW-woning een flinke korting te geven op hun inboedelverzekering.
Kijk voor meer informatie over het Politiekeurmerk Veilig Wonen op: www.politiekeurmerk.nl
Tips om woningbrand te voorkomen
•   Met een werkende rookmelder heeft u 100 procent meer kans om een woningbrand te overleven. Zorg wel dat u regelmatig controleert of de rookmelders nog goed functioneren.
•   Zorg dat iedereen in huis weet wat de snelste en veiligste route is om het huis te verlaten. Maak hier van tevoren goede afspraken over en wacht niet tot het te laat is. Vlucht bij voorkeur naar beneden. Zorg er ook voor de route die u hebt bedacht te allen tijde vrij is van obstakels.
•   Goed sleutelbeheer is noodzakelijk. Zorg er dus voor dat iedereen in huis weet waar de sleutels van afgesloten deuren zijn en dat deze makkelijk open kunnen, dus niet gebarricadeerd door bijvoorbeeld fietsen of vuilniszakken. Met een vluchtvriendelijke deur kiest u voor zekerheid dat u de woning snel en eenvoudig kan verlaten.
•   Brandblussers en branddekens zouden in iedere woning aanwezig moeten zijn. Brandblussers zijn er in verschillende soorten en maten. Laat u goed voorlichten door een expert of doe zelf onderzoek op internet welk type het meeste geschikt is voor uw woning. Laat uw blusser ten minste eenmaal per twee jaar controleren door een gespecialiseerd bedrijf. Zo weet u zeker dat deze ook echt werkt als u hem nodig heeft.
Kijk voor meer tips om woningbrand te voorkomen op: www.politiekeurmerk.nl

Gerelateerd

Artikelen

F V St.E.D.E.E. schenk... F V De vlag uit F V Redactioneel uurtje F V Enkhuizer Jazz Fes...

Delen